Nieuwe kansen voor boeren ondernemers.

Johan Sanders,

WUR – Valorisatie Plantaardige productieketens.

27 september 2010.

Nog maar tien jaar geleden kenden we in de Europese Unie in veel sectoren

van de landbouw de gevolgen van de marktordening opgelegd door het gemeenschappelijk landbouw beleid. Voor individuele boeren waren er nauwelijks mogelijkheden om full-fledged  als ondernemer te werken.

De hoeveelheid geoogste producten per hectare werden bepaald door “Brussel”. Verhogen van de veldopbrengst had weinig zin. Afwijkende kwaliteit werd vanuit coöperatieve afspraken minder gewaardeerd. Ontwikkelen van nieuwe gewassen werd terzijde geschoven met teksten als: ”schoenmaker blijf bij je leest” of wij kunnen allen rondkomen met de huidige producten, waarom zou iemand iets anders moeten ondernemen?

In een wereld waarbij we ons zorgen maken over klimaatverandering veroorzaakt door CO2 uitstoot of in een wereld waarin de fossiele grondstoffen toch eens uitgeput zullen raken en waarbij de ons omringende landen een duidelijke politiek voeren om het platteland bevolkt en vitaal te houden, door

in te spelen op de Biobased Economy, een wereld waarin een significant deel van de fossiele grondstoffen vervangen is door biomassa. Met een 30% vervanging mag je spreken over een significant deel. Dit zou voor Nederland een hoeveelheid energie betekenen van ca 1000 PJ het geen op calorische waarde neerkomt op ca 60 Miljoen ton droge stof. Dit is in vergelijking met de huidige oogst van ca 40 miljoen ton een enorme hoeveelheid. Welk deel kunnen we in Nederland produceren en er als boer nog een goede boterham aan over houden?

Biogas voor de productie van elektriciteit heeft een lage waarde omdat we slechts de calorische waarde van biomassa gebruiken. We concurreren hiermee tegen kolen waar je ook elektriciteit van kunt produceren. Je kunt tot op heden alleen dankzij subsidies rondkomen. Vloeibare transportbrandstoffen hebben een hogere waarde omdat je hiermee tegen olie concurrent dat schaarser is dan kolen en een flink hogere waarde heeft. Beter nog is naar nog hogere waarde te streven zoals grondstoffen voor de bulkchemie, veevoeder componenten als eiwit of ingrediënten voor humane voeding omdat je dan de functionele waarde van biomassa tot waarde brengt. Met eiwitten speel je in op het verlagen van de afwenteling welke de productie van laagwaardige biomassa productie hebben op in gebruik nemen van extra landbouw grond, bijvoorbeeld in Brazilië. Productie van eiwit op Nederlands grondgebied maakt gebruik van de mineralen waar we genoeg van hebben zonder dat we steeds meer fosfaat en stikstof uit het buitenland aanslepen.

Kunnen we concurreren met de producten uit Brazilië waar ze goedkope grond, arbeid, veel water en veel zon hebben? Wel degelijk is dit mogelijk omdat we in Nederland toegang hebben tot kennis om de geproduceerde biomassa tegen lage kosten te fractioneren in verschillende componenten, waardoor we ieder van deze componenten apart tot waarde kunnen brengen, en daar mee per ton biomassa, veel hogere inkomsten kunnen verkrijgen. Dergelijke Bioraffinage systemen op kleine schaal opgezet leveren voor de boer de kans om een stuk van de toegevoegde waarde uit de keten zelf te incasseren. We maken hierbij tevens gebruik van de goede opleiding welke boeren genoten hebben, de goede ondersteunings-infrastructuur, de automatisering zodat veel kleine installaties vanuit een centrale plaats kunnen worden aangestuurd, en we profiteren ervan dat we dicht bij de markt zitten voor al deze nieuwe producten waarvoor de vraag groeiend is en dat is een luxe welke we tientallen jaren niet hebben gekend.

Een bijkomend marktechnisch voordeel is dat de duurzaamheid van onze eigen grondstoffen beter inzichtelijk kan worden gemaakt en vaak beter controleerbaar is dan die uit internationale handelskanalen.

Reacties

| Nieuwe Reactie |

Nieuwe Reactie 23-02-12 14:25

| Verberg |

Naam*:
Bericht*:
Verificatie:
Verificatie Code*: